Axit cacboxylic là hợp chất hữu mà lại phân tử gồm nhóm COOH liên kết với nơi bắt đầu hiđrocacbon, cùng với H hoặc với nhau
*

Lý thuyết về Axit cacboxylic


I. ĐỊNH NGHĨA

- các định nghĩa về axit cacboxylic: + Axit cacboxylic là hợp hóa học hữu nhưng lại phân tử bao gồm nhóm - COOH links với cội hiđrocacbon, cùng với H hoặc cùng với nhau.

Bạn đang xem: Nhóm chức axit của axit cacboxylic là

*

+ Axit cacboxylic là thành phầm thu được khi cụ nguyên tử H vào hiđrocacbon hoặc H2bằng đội - COOH. - Công thức bao quát của axit: + CxHyOz(x, y, z là các số nguyên dương; y chẵn; z chẵn; 2 ≤y≤2x + 2 - 2z;): hay sử dụng khi viết phản ứng cháy. + CxHy(COOH)zhay R(COOH)z: hay sử dụng khi viết phản ứng xẩy ra ở team COOH. + CnH2n+2-2k-z(COOH)z(k = số links p + số vòng): hay được dùng khi viết phản bội ứng cộng H2, cộng Br2… - một vài loại axit hữu cơ hay gặp: + Axit no đối chọi chức: CnH2n+1COOH (n≥ 0)hoặc CmH2mO2(m≥ 1). + Axit hữu cơ không no, mạch hở, 1-1 chức trong nơi bắt đầu hiđrocacbon có một liên kết đôi: CnH2n-1COOH (n ≥2) hoặc CmH2m-2O2 (m ≥ 3). + Axit cơ học no, 2 chức, mạch hở: CnH2n(COOH)2(n≥ 0).

II. DANH PHÁP

1. Tên nuốm thế

Tên thay thế = thương hiệu hiđrocacbon tương ứng + oic

2. Tên hay của một số axit hay gặp

HCOOH Axit fomic CH3COOH Axit axetic CH3CH2COOH Axit propionic CH3CH2CH2COOH Axit butiric CH2=CH-COOH Axit acrylic CH2=C(CH3)-COOH Axit metacrylic (COOH)2­ Axit oxalic C6H5COOH Axit benzoic HOOC(CH­2)4COOH Axit ađipic C15H31COOH Axit pamitic C17H35COOH Axit stearic C17H33COOH Axit oleic C17H31COOH Axit linoleic

III. TÍNH CHẤT VẬT LÍ

1. Nhiệt độ sôi

Axit có ánh sáng sôi cao hơn nữa Ancol có trọng lượng phân tử tương đương vì phân tử axit tạo được 2 link H và links H giữa những phân tử axit bền hơn link H giữa những phân tử Ancol.

2. Tính tan

- từ C1đến C3tan vô hạn nội địa do có tác dụng tạo links H liên phân tử cùng với nước. - C4đến C5ít chảy trong nước; tự C6trở lên không tan bởi gốc R kềnh càng và có tính tránh nước.

IV. TÍNH CHẤT HOÁ HỌC

1. Tính axit

a. So sánh tính axit giữa những phân tử axit - Phân tử axit có nhóm cacbonyl C = O là nhóm hút e mạnh khỏe nên làm giảm tỷ lệ e tự do trên nguyên tử O làm cho liên kết O - H bị phân cực hơn →dễ bị phân li thành H+thể hiện tại tính axit.

RCOOH ↔RCOO-+ H+ (RCOOH + H2O↔RCOO-+ H3O+)

- Độ mạnh của axit dựa vào vào độ năng động của nguyên tử H cùng độ chảy của axit vào dung môi nước. - Nếu team COOH thêm với team đẩy e (gốc hiđrocacbon no) thì tính axit yếu hơn so với HCOOH. Gốc ankyl càng có tương đối nhiều nguyên tử H thì đẩy e càng mạnh tạo cho tính axit càng giảm. - Nếu đội COOH thêm với team hút e (gốc hiđrocacbon ko no, gốc có chứa nhóm NO2, halogen, OH…) thì tính axit to gan lớn mật hơn so với HCOOH. Càng nhiều gốc hút e thì tính axit càng mạnh. Gốc hút e càng mạnh bạo thì tính axit càng mạnh, đội hút e nằm càng gần đội COOH thì tạo nên tính axit của axit càng mạnh. b. Những phản ứng diễn tả tính axit - Axit làm cho quỳ tím đưa thành màu sắc hồng. - chức năng với bazơ →muối + H2O

R(COOH)x+ xNaOH→R(COONa)x+ xH2O

- công dụng với oxit bazơ→muối + H2O

2R(COOH)x+ xNa2O→2R(COONa)x+ xH2O

- công dụng với kim loại đứng trước H→muối + H­2

2R(COOH)x+ xMg→<2R(COO)x>Mgx+ xH2

→Phản ứng này rất có thể dùng để phân biệt axit. - chức năng với muối hạt của axit yếu hơn (muối cacbonat, phenolat, ancolat)→muối mới + axit mới.

R(COOH)x+ xNaHCO3→R(COONa)x+ xH2O + xCO2

→Thường cần sử dụng muối cacbonat hoặc hiđrocacbonat để phân biệt các axit.

Xem thêm: 5 Bài Văn Phân Tích Bánh Trôi Nước (8 Mẫu), Phân Tích Bài Thơ Bánh Trôi Nước

2. Phản nghịch ứng este hóa

R(COOH)x+ R’(OH)t→ Ry(COO)xyR’x+ xyH2O (H2SO4, t0)

3. Phản nghịch ứng tách nước

2RCOOH →(RCO)2O + H2O (P2O5)

4. Bội phản ứng oxi hóa hoàn toàn

CxHyOz+ (x + y/4 - z/2)O2→xCO2+ y/2H2O ví như đốt cháy axit thu được nCO2= nH2Othì axit thuộc các loại no, 1-1 chức, mạch hở: CnH2n+1COOH→(n + 1)CO2+ (n + 1)H2O Chú ý: - HCOOH tất cả phản ứng tựa như như anđehit:

HCOOH + 2AgNO3+ 4NH3+ H2O→2NH4NO3+ (NH4)2CO3+ 2Ag

- các axit ko no còn có các tính chất của hiđrocacbon tương ứng:

CH2=CH-COOH + Br2dung dịch→CH2Br-CHBr-COOH 3CH2=CH-COOH + 2KMnO4+ 4H2O→3CH2OH-CHOH-COOH + 2MnO2+ 2KOH

Sản phẩm cộng của CH2= CH - COOH cùng với HX trái với Maccopnhicop - Axit thơm tất cả phản ứng cố gắng vào địa chỉ meta. - Axit no tất cả phản ứng nắm vào vị tríα.

V. ĐIỀU CHẾ

1. Thoái hóa anđehit

R(CHO)x+ x/2O2→R(COOH)x(xúc tác Mn2+, t0)

2. Thủy phân este trong môi trường thiên nhiên axit

Ry(COO)xyR’x+ xyH2O ↔yR(COOH)x+ xR’(OH)y

3. Thủy phân dẫn xuất 1,1,1 - trihalogen

RCCl3+ 3NaOH→RCOOH + 3NaCl + H2O (H2O)

4. Riêng biệt CH3COOH

n-C4H10+ 5/2O2→2CH3COOH + H2O (xúc tác Mn2+, t0) C2H5OH + O2→CH3COOH + H2O (men giấm)

5. Một số phản ứng khác

C6H5-CH3→C6H5COOK→C6H5COOH R-X→R-CN→R-COOH CH3OH + CO→CH3COOH

VI. NHẬN BIẾT